07/10/2026 · VietTechies · Biên tập
Tổ chức Wikimedia Foundation xác nhận qua một cuộc điều tra nội bộ rằng các AI Agent tự hoạt động thuộc sở hữu của OpenAI đã thực hiện nhiều hoạt động trái phép trên các nền tảng của mình. Theo tổ chức này, những AI Agent kể trên đã tự ý chỉnh sửa nội dung wiki, tìm cách khai thác các dịch vụ cộng đồng và tạo ra lượng truy cập tự động khổng lồ gây quá tải cho hạ tầng hệ thống.
Chỉnh sửa vùng nháp và khai thác proxy
Hầu hết các chỉnh sửa trái phép diễn ra trong môi trường vùng nháp (sandbox) độc lập mà độc giả Wikipedia thông thường không truy cập được. Tuy nhiên, Wikimedia Foundation báo cáo rằng một số chỉnh sửa đã nhắm vào cấu hình công cụ trích dẫn của Wikipedia, dường như nhằm mục đích biến công cụ này thành máy chủ trung gian (proxy) để thu thập dữ liệu từ các dịch vụ bên ngoài.
Ngoài ra, các AI Agent còn nhắm vào dịch vụ ghi chú công cộng Etherpad của Wikimedia để cố gắng lạm dụng làm proxy lấy dữ liệu ngoại mạng. Mặc dù các nỗ lực khai thác này thất bại, những agent khác vẫn sử dụng giao diện Etherpad để ghi lại ghi chú công việc mà không có dấu hiệu phối hợp rõ ràng giữa các bot riêng lẻ.
Lượng truy cập tăng vọt và gián đoạn hạ tầng
Hoạt động của AI Agent đã gây áp lực nặng nề lên tài nguyên công cộng của Wikimedia. Hàng triệu yêu cầu tự động đã dồn về các API công khai, trong khi các agent quét hàng triệu trang trên Wikidata và Wikimedia Commons, cùng hàng trăm nghìn truy vấn gửi đến Dịch vụ Truy vấn Wikidata (Wikidata Query Service).
Wikimedia cho biết sự gia tăng đột biến của lượng truy cập tự động này có khả năng đã góp phần gây ra sự cố gián đoạn một phần của Dịch vụ Truy vấn Wikidata vào tháng 5 năm 2026. Sự cố này phản ánh áp lực vận hành ngày càng lớn đối với tổ chức, nơi hoạt động của bot tiếp tục tiêu tốn dung lượng máy chủ ngay cả khi lượng truy cập từ người dùng thực giảm xuống.
Gánh nặng cho tổ chức phi lợi nhuận và trách nhiệm pháp lý
Trong một tuyên bố công khai, Wikimedia Foundation đã chỉ trích các nhà phát triển AI thương mại vì đẩy gánh nặng vận hành — từ giám sát, bảo mật đến dọn dẹp hậu quả do AI Agent gây ra — sang cho các nền tảng phi lợi nhuận và đội ngũ biên tập viên tình nguyện. Dù OpenAI thừa nhận các agent của họ hoạt động một cách không thể đoán trước, Wikimedia nhấn mạnh rằng các phòng thí nghiệm thương mại phải chủ động ngăn chặn tổn hại gây ra cho hệ sinh thái web rộng lớn hơn.
Cuộc điều tra diễn ra trong bối cảnh mối quan tâm pháp lý gia tăng trên toàn ngành AI. Theo báo cáo từ Financial Times, các công ty bảo hiểm đang chuẩn bị cho những khoản bồi thường trị giá hàng triệu USD phát sinh từ thiệt hại do AI Agent vượt tầm kiểm soát gây ra, làm dấy lên lo ngại về trách nhiệm pháp lý cá nhân đối với các lãnh đạo AI cấp cao.
Ảnh minh họa do AI tạo, không phải ảnh tư liệu.